Bukszpan wieczniezielony 'Bullata'

Buxus sempervirens 'Bullata' krzew liściasty

Odmiana rośliny Bukszpan wieczniezielony (Buxus sempervirens). Zalecenia poniżej dotyczą gatunku.

Co zrobić w październiku

Sadzenie Materiał gołokorzenny — sadź w mar, kwi, paź, lis · zalecenie ogólne dla grupy
Przed zimą porządnie napój krzewy — bukszpan paruje wodę także zimą Bukszpan jest zimozielony: liście tracą wodę przez całą zimę, najmocniej w odwilż, w słońcu i przy mroźnym, suchym wietrze, a z zamarzniętej ziemi korzenie nie mają jej skąd uzupełnić. PZD wymienia bukszpan wśród krzewów, dla których brak wody zimą jest groźny, i zauważa, że rośliny zimozielone częściej giną zimą z przesuszenia niż z samego mrozu. Ryzyko rośnie po suchej, słonecznej jesieni i przed mroźną, bezśnieżną zimą.
Przed zimą postaw krzewom na otwartym miejscu osłonę od słońca i wiatru Brązowienie bukszpanu po zimie to zwykle nie sam mróz, tylko słońce i suchy wiatr przy zamarzniętej ziemi: liście od południa i zachodu parują, a korzenie nie nadążają z wodą. PZD wymienia bukszpan wśród roślin wrażliwych, którym przy mroźnej, bezśnieżnej zimie trzeba dołożyć osłonę. Poradnik Uniwersytetu Wisconsin dodaje, że lepiej chroni ekran, który daje cień i łamie wiatr, niż ciasne owinięcie krzewu.
Wczesna jesień — nawóz jesienny bez azotu PZD zaleca roślinom zimozielonym wczesną jesienią nawozy fosforowo-potasowe, bez azotu: pomagają pędom zdrewnieć przed zimą i wzmacniają korzenie, a razem z porządnym podlaniem zwiększają odporność na mróz. Azot o tej porze działa odwrotnie — pobudza wzrost, którego krzew nie zdąży przygotować do zimy.
Wygrab i zabierz wszystko, co leży pod krzewem Pod bukszpanem zimuje jednocześnie kilka problemów: opadłe liście z plamami są schronieniem grzybów chorobotwórczych, a resztki roślinne zrzucone przy otrząsaniu zawierają gąsienice i poczwarki ćmy. Metodyka zaleca jesienne zbieranie i niszczenie opadłych liści właśnie po to, żeby nie dopuścić do przezimowania patogenów i szkodników.
Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice
Pułapka feromonowa powie, kiedy lecą motyle
Plamy na liściach i zamierające pędy — reaguj przy pierwszym krzewie
Latem szukaj żółtozielonych plam na wierzchu liścia i nalotu od spodu
Pojedynczy krzew odstający od reszty — sprawdź go u nasady

Pielęgnacja

Sadzenie Materiał gołokorzenny — sadź w mar, kwi, paź, lis · zalecenie ogólne dla grupy

Zalecenia ogólne dla gatunku — odmiana dziedziczy je po nim.

Wymagania

Stanowisko	słońce, półcień
Odczyn	obojętna
Mrozoodporność	w pełni mrozoodporna · strefa 5+

Kalendarz zabiegów

Zabiegi opisane dla gatunku — odmiana dziedziczy je po nim.

Styczeń	Odwilż zimą albo na przedwiośniu — podlej krzew, gdy ziemia rozmarznie Susza fizjologiczna najczęściej dopada krzewy zimozielone pod koniec zimy i na przedwiośniu: słońce grzeje już mocno, liście parują, a zamarznięta ziemia nie oddaje wody. Brązowiejące wtedy liście łatwo wziąć za skutek mrozu albo choroby. PZD wymienia bukszpan wśród roślin najbardziej narażonych i zaleca podlewać je także zimą i wczesną wiosną — wyłącznie w dni z temperaturą powyżej zera. Zimą przejrzyj kilkanaście pędów — tam zimują czerwce i przędziorki
Luty	Odwilż zimą albo na przedwiośniu — podlej krzew, gdy ziemia rozmarznie Susza fizjologiczna najczęściej dopada krzewy zimozielone pod koniec zimy i na przedwiośniu: słońce grzeje już mocno, liście parują, a zamarznięta ziemia nie oddaje wody. Brązowiejące wtedy liście łatwo wziąć za skutek mrozu albo choroby. PZD wymienia bukszpan wśród roślin najbardziej narażonych i zaleca podlewać je także zimą i wczesną wiosną — wyłącznie w dni z temperaturą powyżej zera. Zimą przejrzyj kilkanaście pędów — tam zimują czerwce i przędziorki
Marzec	Sadź tylko zdrowe krzewy i o chłodnej porze dnia Cała profilaktyka fytoftorozy w programie ochrony sprowadza się do jednego: nie wpuść patogenu do ogrodu razem z rośliną. Zalecenia są tam pisane pod szkółkę (jednorazowe podłoże, odkażone doniczki, sadzonki ze zdrowych mateczników), ale sens dla działkowca jest ten sam — chory krzew z marketu zostawi w ziemi problem na lata. Metodyka dokłada drugi powód: roślina posadzona w pełnym słońcu i upale traci wodę, zanim zdąży się ukorzenić. Odwilż zimą albo na przedwiośniu — podlej krzew, gdy ziemia rozmarznie Susza fizjologiczna najczęściej dopada krzewy zimozielone pod koniec zimy i na przedwiośniu: słońce grzeje już mocno, liście parują, a zamarznięta ziemia nie oddaje wody. Brązowiejące wtedy liście łatwo wziąć za skutek mrozu albo choroby. PZD wymienia bukszpan wśród roślin najbardziej narażonych i zaleca podlewać je także zimą i wczesną wiosną — wyłącznie w dni z temperaturą powyżej zera. Wyściółkuj podstawę krzewu — ale nie korą i nie pod sam pęd Metodyka poleca ściółkowanie grubą warstwą jako podstawowy sposób na chwasty, które konkurują z krzewem o wodę i bywają źródłem infekcji. Ale ta sama metodyka stawia ostrzeżenie, o którym rzadko się pamięta: opieńka miodowa „występuje tam, gdzie do gleby dodaje się korę lub też przykrywa się nią powierzchnię gleby wokół roślin”. Kora ściągnięta z lasu potrafi wnieść do ogrodu patogen, który potem wędruje sznurami grzybni od krzewu do krzewu wzdłuż żywopłotu. Nawoź wczesną wiosną i tylko wtedy, gdy krzew tego potrzebuje Bukszpan nie wymaga nawożenia co roku, a nadmiar nawozu szkodzi mu bardziej niż niedobór: przenawożony krzew brązowieje, a część gałązek zamiera. Poradnik Clemson opisuje pierwszy objaw niedoboru azotu — równomierne żółknięcie starszych liści we wnętrzu krzewu, potem drobniejsze liście i brązowienie zimą — i radzi nawozić tylko wczesną wiosną: nawóz dany latem albo jesienią pobudza przyrosty, które nie zdążą przygotować się do zimy. Wczesną wiosną — główne cięcie formujące, zanim krzew ruszy Podstawowe cięcie żywopłotów i form z roślin zimozielonych, w tym bukszpanu, broszura PZD o cięciu zaleca wczesną wiosną. To też pora na odmłodzenie krzewu, który wyrósł z formy: poradnik Clemson radzi ciąć go przed ruszeniem nowych przyrostów, a mocne cięcie rozłożyć na dwa lata. Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice Zimą przejrzyj kilkanaście pędów — tam zimują czerwce i przędziorki Świeżo posadzone i przesadzone krzewy — sprawdź podstawę pędu
Kwiecień	Sadź tylko zdrowe krzewy i o chłodnej porze dnia Cała profilaktyka fytoftorozy w programie ochrony sprowadza się do jednego: nie wpuść patogenu do ogrodu razem z rośliną. Zalecenia są tam pisane pod szkółkę (jednorazowe podłoże, odkażone doniczki, sadzonki ze zdrowych mateczników), ale sens dla działkowca jest ten sam — chory krzew z marketu zostawi w ziemi problem na lata. Metodyka dokłada drugi powód: roślina posadzona w pełnym słońcu i upale traci wodę, zanim zdąży się ukorzenić. Wyściółkuj podstawę krzewu — ale nie korą i nie pod sam pęd Metodyka poleca ściółkowanie grubą warstwą jako podstawowy sposób na chwasty, które konkurują z krzewem o wodę i bywają źródłem infekcji. Ale ta sama metodyka stawia ostrzeżenie, o którym rzadko się pamięta: opieńka miodowa „występuje tam, gdzie do gleby dodaje się korę lub też przykrywa się nią powierzchnię gleby wokół roślin”. Kora ściągnięta z lasu potrafi wnieść do ogrodu patogen, który potem wędruje sznurami grzybni od krzewu do krzewu wzdłuż żywopłotu. Nawoź wczesną wiosną i tylko wtedy, gdy krzew tego potrzebuje Bukszpan nie wymaga nawożenia co roku, a nadmiar nawozu szkodzi mu bardziej niż niedobór: przenawożony krzew brązowieje, a część gałązek zamiera. Poradnik Clemson opisuje pierwszy objaw niedoboru azotu — równomierne żółknięcie starszych liści we wnętrzu krzewu, potem drobniejsze liście i brązowienie zimą — i radzi nawozić tylko wczesną wiosną: nawóz dany latem albo jesienią pobudza przyrosty, które nie zdążą przygotować się do zimy. Wczesną wiosną — główne cięcie formujące, zanim krzew ruszy Podstawowe cięcie żywopłotów i form z roślin zimozielonych, w tym bukszpanu, broszura PZD o cięciu zaleca wczesną wiosną. To też pora na odmłodzenie krzewu, który wyrósł z formy: poradnik Clemson radzi ciąć go przed ruszeniem nowych przyrostów, a mocne cięcie rozłożyć na dwa lata. Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice Pułapka feromonowa powie, kiedy lecą motyle Świeżo posadzone i przesadzone krzewy — sprawdź podstawę pędu
Maj	Sadź tylko zdrowe krzewy i o chłodnej porze dnia Cała profilaktyka fytoftorozy w programie ochrony sprowadza się do jednego: nie wpuść patogenu do ogrodu razem z rośliną. Zalecenia są tam pisane pod szkółkę (jednorazowe podłoże, odkażone doniczki, sadzonki ze zdrowych mateczników), ale sens dla działkowca jest ten sam — chory krzew z marketu zostawi w ziemi problem na lata. Metodyka dokłada drugi powód: roślina posadzona w pełnym słońcu i upale traci wodę, zanim zdąży się ukorzenić. Brązowe gałązki po zimie — wytnij je dopiero, gdy krzew wypuści nowe liście Zimą bukszpan brązowieje od końców gałązek, najmocniej od południa i zachodu. To przesuszenie, nie zawsze śmierć pędu. Poradnik Uniwersytetu Wisconsin radzi poczekać z cięciem, aż krzew wiosną wypuści nowe liście — dopiero wtedy widać, które gałązki naprawdę zamarły, a które odbiją z pąków. Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice Pułapka feromonowa powie, kiedy lecą motyle Latem sprawdzaj liście przez lupę — przędziorek bukszpanowiec Wiosną szukaj białej wełny i liści zwiniętych w „kapuściane główki” Zniekształcone wierzchołki i wypukłe plamy na liściach Sprawdzaj pędy na tarczki — misecznik i skorupik Plamy na liściach i zamierające pędy — reaguj przy pierwszym krzewie Pojedynczy krzew odstający od reszty — sprawdź go u nasady Świeżo posadzone i przesadzone krzewy — sprawdź podstawę pędu
Czerwiec	Czerwiec–lipiec: skróć tegoroczne przyrosty, najpóźniej w połowie sierpnia Latem bukszpan przycina się korekcyjnie: skraca się świeże przyrosty, zwykle o połowę, żeby krzew trzymał kształt i gęstniał. Broszura PZD stawia granicę — ostatnie, kosmetyczne cięcie najpóźniej w połowie sierpnia, bo później wybiją młode pędy, które nie zdrewnieją przed zimą i przemarzną. Pogoda też się liczy: sucha zmniejsza ryzyko porażenia ran przez choroby, a ostre słońce parzy liście świeżo odsłonięte cięciem. Brązowe gałązki po zimie — wytnij je dopiero, gdy krzew wypuści nowe liście Zimą bukszpan brązowieje od końców gałązek, najmocniej od południa i zachodu. To przesuszenie, nie zawsze śmierć pędu. Poradnik Uniwersytetu Wisconsin radzi poczekać z cięciem, aż krzew wiosną wypuści nowe liście — dopiero wtedy widać, które gałązki naprawdę zamarły, a które odbiją z pąków. Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice Pułapka feromonowa powie, kiedy lecą motyle Latem sprawdzaj liście przez lupę — przędziorek bukszpanowiec Wiosną szukaj białej wełny i liści zwiniętych w „kapuściane główki” Zniekształcone wierzchołki i wypukłe plamy na liściach Sprawdzaj pędy na tarczki — misecznik i skorupik Plamy na liściach i zamierające pędy — reaguj przy pierwszym krzewie Pojedynczy krzew odstający od reszty — sprawdź go u nasady
Lipiec	Czerwiec–lipiec: skróć tegoroczne przyrosty, najpóźniej w połowie sierpnia Latem bukszpan przycina się korekcyjnie: skraca się świeże przyrosty, zwykle o połowę, żeby krzew trzymał kształt i gęstniał. Broszura PZD stawia granicę — ostatnie, kosmetyczne cięcie najpóźniej w połowie sierpnia, bo później wybiją młode pędy, które nie zdrewnieją przed zimą i przemarzną. Pogoda też się liczy: sucha zmniejsza ryzyko porażenia ran przez choroby, a ostre słońce parzy liście świeżo odsłonięte cięciem. Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice Pułapka feromonowa powie, kiedy lecą motyle Latem sprawdzaj liście przez lupę — przędziorek bukszpanowiec Zniekształcone wierzchołki i wypukłe plamy na liściach Sprawdzaj pędy na tarczki — misecznik i skorupik Plamy na liściach i zamierające pędy — reaguj przy pierwszym krzewie Latem szukaj żółtozielonych plam na wierzchu liścia i nalotu od spodu Pojedynczy krzew odstający od reszty — sprawdź go u nasady
Sierpień	Czerwiec–lipiec: skróć tegoroczne przyrosty, najpóźniej w połowie sierpnia Latem bukszpan przycina się korekcyjnie: skraca się świeże przyrosty, zwykle o połowę, żeby krzew trzymał kształt i gęstniał. Broszura PZD stawia granicę — ostatnie, kosmetyczne cięcie najpóźniej w połowie sierpnia, bo później wybiją młode pędy, które nie zdrewnieją przed zimą i przemarzną. Pogoda też się liczy: sucha zmniejsza ryzyko porażenia ran przez choroby, a ostre słońce parzy liście świeżo odsłonięte cięciem. Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice Pułapka feromonowa powie, kiedy lecą motyle Latem sprawdzaj liście przez lupę — przędziorek bukszpanowiec Sprawdzaj pędy na tarczki — misecznik i skorupik Plamy na liściach i zamierające pędy — reaguj przy pierwszym krzewie Latem szukaj żółtozielonych plam na wierzchu liścia i nalotu od spodu Pojedynczy krzew odstający od reszty — sprawdź go u nasady
Wrzesień	Wczesna jesień — nawóz jesienny bez azotu PZD zaleca roślinom zimozielonym wczesną jesienią nawozy fosforowo-potasowe, bez azotu: pomagają pędom zdrewnieć przed zimą i wzmacniają korzenie, a razem z porządnym podlaniem zwiększają odporność na mróz. Azot o tej porze działa odwrotnie — pobudza wzrost, którego krzew nie zdąży przygotować do zimy. Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice Pułapka feromonowa powie, kiedy lecą motyle Latem sprawdzaj liście przez lupę — przędziorek bukszpanowiec Plamy na liściach i zamierające pędy — reaguj przy pierwszym krzewie Latem szukaj żółtozielonych plam na wierzchu liścia i nalotu od spodu Pojedynczy krzew odstający od reszty — sprawdź go u nasady
Październik	Przed zimą porządnie napój krzewy — bukszpan paruje wodę także zimą Bukszpan jest zimozielony: liście tracą wodę przez całą zimę, najmocniej w odwilż, w słońcu i przy mroźnym, suchym wietrze, a z zamarzniętej ziemi korzenie nie mają jej skąd uzupełnić. PZD wymienia bukszpan wśród krzewów, dla których brak wody zimą jest groźny, i zauważa, że rośliny zimozielone częściej giną zimą z przesuszenia niż z samego mrozu. Ryzyko rośnie po suchej, słonecznej jesieni i przed mroźną, bezśnieżną zimą. Przed zimą postaw krzewom na otwartym miejscu osłonę od słońca i wiatru Brązowienie bukszpanu po zimie to zwykle nie sam mróz, tylko słońce i suchy wiatr przy zamarzniętej ziemi: liście od południa i zachodu parują, a korzenie nie nadążają z wodą. PZD wymienia bukszpan wśród roślin wrażliwych, którym przy mroźnej, bezśnieżnej zimie trzeba dołożyć osłonę. Poradnik Uniwersytetu Wisconsin dodaje, że lepiej chroni ekran, który daje cień i łamie wiatr, niż ciasne owinięcie krzewu. Wczesna jesień — nawóz jesienny bez azotu PZD zaleca roślinom zimozielonym wczesną jesienią nawozy fosforowo-potasowe, bez azotu: pomagają pędom zdrewnieć przed zimą i wzmacniają korzenie, a razem z porządnym podlaniem zwiększają odporność na mróz. Azot o tej porze działa odwrotnie — pobudza wzrost, którego krzew nie zdąży przygotować do zimy. Wygrab i zabierz wszystko, co leży pod krzewem Pod bukszpanem zimuje jednocześnie kilka problemów: opadłe liście z plamami są schronieniem grzybów chorobotwórczych, a resztki roślinne zrzucone przy otrząsaniu zawierają gąsienice i poczwarki ćmy. Metodyka zaleca jesienne zbieranie i niszczenie opadłych liści właśnie po to, żeby nie dopuścić do przezimowania patogenów i szkodników. Regularnie zaglądaj do WNĘTRZA krzewu — tam żerują gąsienice Pułapka feromonowa powie, kiedy lecą motyle Plamy na liściach i zamierające pędy — reaguj przy pierwszym krzewie Latem szukaj żółtozielonych plam na wierzchu liścia i nalotu od spodu Pojedynczy krzew odstający od reszty — sprawdź go u nasady
Listopad	Przed zimą porządnie napój krzewy — bukszpan paruje wodę także zimą Bukszpan jest zimozielony: liście tracą wodę przez całą zimę, najmocniej w odwilż, w słońcu i przy mroźnym, suchym wietrze, a z zamarzniętej ziemi korzenie nie mają jej skąd uzupełnić. PZD wymienia bukszpan wśród krzewów, dla których brak wody zimą jest groźny, i zauważa, że rośliny zimozielone częściej giną zimą z przesuszenia niż z samego mrozu. Ryzyko rośnie po suchej, słonecznej jesieni i przed mroźną, bezśnieżną zimą. Odwilż zimą albo na przedwiośniu — podlej krzew, gdy ziemia rozmarznie Susza fizjologiczna najczęściej dopada krzewy zimozielone pod koniec zimy i na przedwiośniu: słońce grzeje już mocno, liście parują, a zamarznięta ziemia nie oddaje wody. Brązowiejące wtedy liście łatwo wziąć za skutek mrozu albo choroby. PZD wymienia bukszpan wśród roślin najbardziej narażonych i zaleca podlewać je także zimą i wczesną wiosną — wyłącznie w dni z temperaturą powyżej zera. Przed zimą postaw krzewom na otwartym miejscu osłonę od słońca i wiatru Brązowienie bukszpanu po zimie to zwykle nie sam mróz, tylko słońce i suchy wiatr przy zamarzniętej ziemi: liście od południa i zachodu parują, a korzenie nie nadążają z wodą. PZD wymienia bukszpan wśród roślin wrażliwych, którym przy mroźnej, bezśnieżnej zimie trzeba dołożyć osłonę. Poradnik Uniwersytetu Wisconsin dodaje, że lepiej chroni ekran, który daje cień i łamie wiatr, niż ciasne owinięcie krzewu. Wygrab i zabierz wszystko, co leży pod krzewem Pod bukszpanem zimuje jednocześnie kilka problemów: opadłe liście z plamami są schronieniem grzybów chorobotwórczych, a resztki roślinne zrzucone przy otrząsaniu zawierają gąsienice i poczwarki ćmy. Metodyka zaleca jesienne zbieranie i niszczenie opadłych liści właśnie po to, żeby nie dopuścić do przezimowania patogenów i szkodników. Zimą przejrzyj kilkanaście pędów — tam zimują czerwce i przędziorki Latem szukaj żółtozielonych plam na wierzchu liścia i nalotu od spodu Pojedynczy krzew odstający od reszty — sprawdź go u nasady
Grudzień	Odwilż zimą albo na przedwiośniu — podlej krzew, gdy ziemia rozmarznie Susza fizjologiczna najczęściej dopada krzewy zimozielone pod koniec zimy i na przedwiośniu: słońce grzeje już mocno, liście parują, a zamarznięta ziemia nie oddaje wody. Brązowiejące wtedy liście łatwo wziąć za skutek mrozu albo choroby. PZD wymienia bukszpan wśród roślin najbardziej narażonych i zaleca podlewać je także zimą i wczesną wiosną — wyłącznie w dni z temperaturą powyżej zera. Zimą przejrzyj kilkanaście pędów — tam zimują czerwce i przędziorki

Zależne od pogody i obserwacji

W suszę podlewaj pod krzew, nigdy po liściach w słońcu Metodyka opisuje dwa błędy podlewania, które na bukszpanie kończą się dokładnie tak samo — brązowymi liśćmi, które potem bierze się za chorobę. Pierwszy to niedobór wody: wiosną i latem przy jej braku brzegi liści brązowieją i zasychają. Drugi to zwilżanie krzewu w pełnym słońcu, które przypieka liście i młode pędy. A zostawienie zwartego, gęstego krzewu mokrego na noc to prosta droga do szarej pleśni.
Warunki sprzyjają wylęgowi gąsienic — zajrzyj do wnętrza krzewu
Kilka krzewów? Zbieraj gąsienice ręcznie razem z oprzędami Przy pojedynczych krzewach i pierwszych gąsienicach ręczne zbieranie jest najprostszą i skuteczną metodą — zalecają ją zarówno porady PZD, jak i serwisy doradcze uczelni amerykańskich. Sięga też tam, gdzie nie działa oprysk: na poczwarki ukryte w oprzędach nie ma środka.
Większy krzew — strząśnij gąsienice na folię albo spłucz je strumieniem wody Na dużych krzewach i żywopłotach zbieranie ręczne nie nadąża. PZD poleca wtedy strząsanie gąsienic na rozłożoną pod krzewem folię i wymywanie ich silnym strumieniem wody; Penn State dodaje, że małe gąsienice strącone na ziemię często nie wracają już na krzew. APHIS ostrzega jednak, że zbyt silny strumień może uszkodzić roślinę, a jeden z autorów PZD — że strząśnięte gąsienice łatwo gubią się między pędami. To zabieg ograniczający, nie kończący sprawę.
Biopreparat na młode gąsienice (L1–L2) — wieczorem, od środka krzewu
Oprysk chemiczny na ćmę — dopiero gdy inne metody zawiodły
Krzew ogołocony albo martwy po zimie — najpierw zetnij go przy ziemi Bukszpan potrafi odbić od korzeni nawet po całkowitym ogołoceniu: USDA APHIS przy silnym porażeniu przez ćmę zaleca ściąć krzew przy samej ziemi, bo powinien wypuścić nowe pędy. Inaczej z krzewem, który po zimie cały zbrązowiał i nie ruszył — tu poradnik Uniwersytetu Wisconsin ocenia szanse na odbicie jako małe. W obu przypadkach resztki są kłopotem: w ogołoconych pędach i opadłych liściach zostają gąsienice i poczwarki ćmy.

Choroby

Zamieranie pędów bukszpanu Calonectria pseudonaviculata (syn. Cylindrocladium buxicola) — Najgroźniejsza choroba bukszpanu w Europie — potrafi zabić cały żywopłot. Plamy na blaszkach liściowych, gwałtowne opadanie liści (krzew rzednie w kilka dni) oraz ciemne smugi na pędach, od których pęd zamiera. Widać to najpierw nisko i w środku krzewu, gdzie najdłużej utrzymuje się wilgoć. Wcześniejsze piśmiennictwo nazywa sprawcę Cylindrocladium buxicola — to ten sam grzyb.
Plamistość liści bukszpanu Volutella buxi, Macrophoma candollei, Mycosphaerella sp. — Plamy na blaszkach liściowych i przedwczesne opadanie liści; zamierają pojedyncze gałązki, zwykle te osłabione, ale krzew nie ginie gwałtownie. Źródła opisują tych trzech sprawców razem, pod jedną nazwą jednostki chorobowej, i nie rozdzielają ich objawów. Czwarty sprawca wymieniany w tej samej rubryce — Cylindrocladium buxicola, dziś Calonectria pseudonaviculata — ma w tym pliku własny rekord, bo to on odpowiada za zamieranie pędów bukszpanu i to dla niego istnieje mierzony model warunków infekcji.
Fytoftoroza bukszpanu Phytophthora citrophthora, P. cinnamomi, P. nicotianae — Objawy zaczynają się na części pędów, które szarzeją lub brązowieją, po czym choroba rozszerza się stopniowo na całą roślinę. U nasady, po niewielkim usunięciu kory, widać brązową zgniliznę sięgającą nawet 20 cm nad podłoże i schodzącą na korzenie. W nasadzeniu widać to jako pojedynczy krzew odstający wyglądem od zdrowych sąsiadów. Na roślinach liściastych rozwój choroby trwa znacznie dłużej niż na iglakach i bylinach.
Mączniak prawdziwy bukszpanu Phyllactinia guttata — Nietypowy jak na mączniaka: objawy pojawiają się dopiero w okresie lata i nie mają postaci białego nalotu na wierzchu liścia. Na GÓRNEJ stronie liści widać żółtozielone plamy, a od SPODU delikatny, biały nalot grzybni. Wzrost porażonych roślin jest zahamowany, silnie porażone liście i pędy zamierają.
Zgorzel zgnilakowa Pythium spp. (przede wszystkim Pythium ultimum) — Choroba roślin najmłodszych i najsłabiej ukorzenionych — siewek oraz sadzonek zielnych i zdrewniałych. Infekowane są korzenie i podstawa pędu, a nekroza może objąć nawet dwie trzecie sadzonki, powodując jej zamieranie lub bardzo silne zahamowanie wzrostu. Roślina więdnie mimo wilgotnej ziemi, korzenie są brązowe i rozpadają się przy pociągnięciu.

Zagrożenia opisane dla gatunku — odmiana dziedziczy je po nim.

Szkodniki

Ćma bukszpanowa Cydalima perspectalis — Najgroźniejszy szkodnik bukszpanu. Szkodzą gąsienice: zielonkawe, z czarną głową, ciemnymi paskami wzdłuż ciała i czarnymi kropkami, dorastające do ok. 4 cm. Młode wyjadają liście od spodu i od brzegów, starsze zjadają całe liście, zostawiając najwyżej nerw, a gdy liści zabraknie — obgryzają korę, co może zabić gałąź albo cały krzew. Najliczniej żerują we wnętrzu krzewu i zostawiają przędzę z odchodami; skutkiem jest gołożer. Poczwarki w kokonach z białej przędzy między liśćmi. Motyle o rozpiętości skrzydeł ok. 4 cm, zwykle białe z szeroką brązową obwódką, rzadziej całe brązowe z białą plamką; latają nocą. Samica składa żółte jaja kępkami po 5–20 na spodniej stronie liści. W Polsce dwa–trzy pokolenia w sezonie; gdy dzień skraca się poniżej 13,5 h, gąsienice przerywają rozwój i zimują w kokonach z dwóch liści sklejonych przędzą, znosząc mróz do ok. −30 °C, a wiosną wracają do żerowania. Gatunek inwazyjny z Azji, w Europie od 2007 r.; przenosi się głównie z sadzonkami bukszpanu, a motyle przelatują kilka kilometrów.
Przędziorek bukszpanowiec Eurytetranychus buxi — Roztocz żerujący na liściach bukszpanu; wysysanie soków daje jasne, mozaikowate przebarwienia blaszki liściowej. Ciało samic przędziorków owalne, długości 0,3–0,8 mm, barwy zależnej od gatunku; formy dorosłe mają 4 pary odnóży, larwy 3 pary.
Wzdymacz bukszpanowy Eriophyes canestrini — Szpeciel powodujący zniekształcenie pędów wierzchołkowych. Ciało samic szpecieli robakowate lub wrzecionowate, długości do 0,2 mm, z dwiema parami odnóży w przedniej części ciała — samego roztocza w warunkach ogrodowych praktycznie się nie zobaczy, rozpoznaje się go po objawie.
Miodówka bukszpanowa Psylla buxi (syn. Spanioneura buxi) — Pluskwiak o ciele długości do 5 mm, z dwiema parami przezroczystych skrzydeł ułożonych dachówkowato; larwy spłaszczone, najczęściej żółte z czarnym wzorem. Objawem jest biała, wełnista wydzielina na liściach i pędach oraz liście na wierzchołkach pędów zwinięte w charakterystyczny kształt kapuścianych główek.
Pryszczarek bukszpanek Monarthropalpus flavus — Muchówka, której beznoge larwy żerują wewnątrz blaszki liściowej. Objaw to wypukłe, okrągłe, żółtawobrunatne plamy na liściach, czyli miny. Silnie zaatakowane liście przedwcześnie opadają, przez co krzew rzednie.
Misecznik śliwowiec Parthenolecanium corni — Czerwiec, którego samice mają postać wypukłej tarczki. Na bukszpanie metodyka wiąże go z zahamowaniem wzrostu i zamieraniem pędów; wydzielana rosa miodowa pokrywa liście i porasta grzybami sadzakowymi.
Skorupik jabłoniowy Lepidosaphes ulmi — Tarcznik o tarczce w kształcie przecinka, brązowawoszarej, przyklejonej do kory pędów i do liści. Na bukszpanie i runiance metodyka wiąże go z zahamowaniem wzrostu i z czasem zamieraniem pędów.

Zagrożenia opisane dla gatunku — odmiana dziedziczy je po nim.

Dane o tej roślinie pochodzą z: Extension Gardener Plant Toolbox, Katalog drzew i krzewów ozdobnych, Nr 8, 10, 12 i 14 (1935–1938), e-katalogroslin.pl. Pełny wykaz z licencjami: źródła danych.